Renovatie van de Neptunusfontein

2018 – 2019      Brussel-Stad

De Neptunus-fontein op de Dikke Beuklaan, in de omgeving van het Koninklijk Domein in Laken onderging een complete make-over. Deze fontein is een kopie van de fontein die het Piazza del Nettuno in Bologna in Italië siert. De fontein werd in opdracht van Leopold II in 1905 geïnstalleerd en was sinds 1965 niet meer in gebruik. Na een grondige schoonmaakbeurt van het marmer en de restauratie van de bronzen beelden schittert de fontein opnieuw in al haar glorie.

De Neptunusfontein in Laken is een kopie van de Neptunusfontein in Bologna uit 1563. Ze stelt de God van de Wateren voor, die regeert over de grote stromen van de toen gekende continenten: de Ganges (Azië), de Donau (Europa), de Amazone (America) en de Nijl (Afrika). Het monument in Bologna werd opgericht ter ere van Paus Pius IV, die voor zijn tijdgenoten heerste over de wereld zoals Neptunus heerste over het Water. De architect Bartolomeo Ammannati werkte voor de sokkel samen met Tommaso Laurenti Siciliano, en Jan van Bologna afkomstig uit Douai in het toenmalige Graafschap Vlaanderen was de beeldhouwer van het standbeeld van Neptunus.

De replica in Laken werd in 1903 geleverd door een Italiaanse antiquair, Guiseppe Sangiorgi, die bekend stond voor zijn kopieën van bekende monumenten. De fontein kaderde in een stedenbouwkundig project van Koning Leopold II dat de aanleg van de Meiselaan omvatte, om de omgeving van het Kasteel en de serres meer uitstraling te geven en beter bereikbaar te maken.

Het monument heeft de tand des tijds niet goed doorstaan omdat de materialen onvoldoende aangepast bleken aan de vrieskou in ons land. Het standbeeld van Neptunus tot voor kort elk jaar ingepakt tijdens de winter, wat de godheid in de volksmond de bijnaam van ‘de strooien man’ opleverde. Sinds 1937 was het waterbevoorradingssysteem buiten werking. De brons- en marmerelementen van de fontein raakten steeds meer in verval. Het Brussels Gewest gaf daarom in 2016 de opdracht het monument te restaureren.

Op initiatief van minister Smet, sloegen Brussel Mobiliteit, het aannemersbedrijf Denys en Kunstgieterij De Clercq Ginsberg de handen in elkaar om het monument volledig te herstellen. De werken werden voltooid in september 2018. Naast het marmer en het bronswerk werd ook het systeem voor de watervoorziening volledig herzien. Vier pompen halen nu water uit een tank van 25.000 liter, dat met regenwater is gevuld. De vernieuwde omgeving draagt bij tot de visuele beleving van het monument.

De Brusselse regering investeerde een budget van meer dan 700.000 euro om de fontein in oorspronkelijke staat te herstellen. De werkzaamheden werde binnen een periode van 18 maanden uitgevoerd.